Theo trang Quan sát Kinh tế của Trung Quốc (EEO), vào mùa xuân năm 2024, khi cả ngành công nghệ vẫn còn tranh cãi không ngớt về câu hỏi mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) rốt cuộc có ích hay không, tại hội nghị Create của Baidu, nhà đồng sáng lập và CEO Baidu, ông Robin Li đã đưa ra một tuyên bố gây chú ý: “Chỉ cần bạn biết nói, bạn có thể trở thành một nhà phát triển ứng dụng”.
Vào thời điểm đó, nhiều người cho rằng đây là một viễn cảnh khá tham vọng. Suy cho cùng, lập trình vốn là công việc mang tính chuyên môn cao, làm sao có thể trở thành kỹ năng mà ai cũng có thể sở hữu?
Tuy nhiên, chỉ sau hai năm, khi một cậu bé 8 tuổi chỉ bằng một câu lệnh đã xây dựng được ứng dụng hoàn chỉnh, khi một người bình thường thông qua nền tảng Miaoda để tạo ra thu nhập hàng chục triệu Nhân dân tệ, khi hàng triệu người dùng phổ thông bắt đầu sáng tạo công cụ bằng ngôn ngữ tự nhiên.
Có thể nói rằng, sự phát triển nhanh của các công cụ lập trình bằng ngôn ngữ tự nhiên đang phần nào cho thấy hướng đi mà Robin Li đề cập không còn là giả thuyết mang tính viễn cảnh.
Việc người dùng phổ thông có thể xây dựng ứng dụng bằng cách mô tả nhu cầu thay vì trực tiếp viết mã đang trở thành một xu hướng rõ nét trong ngành công nghệ toàn cầu.
Khi AI hạ thấp rào cản lập trình
Một trong những ví dụ được nhắc tới nhiều tại Hội nghị Baidu Create 2026 là câu chuyện của Phốc Mãn, một học sinh tiểu học 8 tuổi đến từ Ôn Châu, Chiết Giang (Trung Quốc).
Xuất phát từ nhu cầu thực tế là giúp các bạn học sinh tìm người đi chung ô trong những ngày mưa tại trường, Phốc Mãn đã dùng ngôn ngữ tự nhiên truyền đạt yêu cầu cho nền tảng Miaoda.
Kết quả là ứng dụng “Dada Ghép Ô” ra đời với đầy đủ tính năng: đăng tin, đi nhờ ô, ghép ô và hệ thống tích điểm.
Chia sẻ tại sự kiện, Phốc Mãn đầy hào hứng nói rằng: “Dùng Miaoda giống như có một chú Doraemon sống trong nhà vậy. Em cảm thấy sau này thứ các bạn thích chia sẻ nhất ở trường không phải thẻ Ultraman hay trò chơi, mà là những cảm hứng sáng tạo. Chỉ cần trong đầu có một ý tưởng kỳ lạ, nói với Miaoda là nó sẽ trở thành sự thật”.
Hình ảnh cậu bé Phốc Mãn chia sẻ về ứng dụng của mình trong Hội nghị Baidu Create 2026
Xét về mặt kĩ thuật, đây chưa phải là một sản phẩm đột phá. Nhưng về mặt biểu tượng, sự việc này đã phản ánh sự thay đổi trong cách con người tương tác với công nghệ, rào cản kĩ thuật đang dần được dịch chuyển khỏi tầng giao tiếp người dùng.
Sự thành công của cậu bé Phốc Mãn không phải là duy nhất. Theo EEO, năm 2026 ghi nhận sự trỗi dậy mạnh mẽ của các “cá nhân siêu việt”. Chỉ riêng trong quý I năm 2026, riêng thành phố Bang Phụ, tỉnh An Huy (Trung Quốc) đã có 1.816 công ty một thành viên được thành lập, chiếm 74,82% tổng số doanh nghiệp mới cùng kỳ.
Điều này cho thấy AI đang tạo ra cơ hội mới cho nhóm “nhà phát triển phi truyền thống”, những người không xuất thân từ ngành kĩ thuật nhưng có khả năng chuyển hoá nhu cầu thực tiễn thành sản phẩm số.
Nhìn từ thực tế này, nhận định từng bị xem là “thiểu số” của Robin Li đã trở thành hiện thực mang tính tiêu chuẩn của ngành.
Từ cuộc đua Token đến chỉ số DAA
Không dừng lại ở đó, tại Hội nghị Baidu Create 2026 diễn ra vào ngày 13/5 vừa qua, CEO Robin Li tiếp tục đưa ra một nhận định mới, đó là “Trong kỉ nguyên Agent, chúng ta cần chú ý nhiều hơn tới chỉ số DAA (Daily Active Agents – số lượng agent hoạt động hàng ngày), thay vì chỉ tập trung vào mức tiêu thu token”.
Theo CEO Baidu, DAA mới là chỉ số phản ánh trực tiếp mức độ thịnh vượng của một hệ sinh thái AI.
Hình ảnh CEO Robin Li tại Hội nghị Baidu Create 2026.
Ông lập luận rằng token không đại diện cho kết quả cuối cùng, mà chủ yếu phản ánh chi phí vận hành. Việc một hệ thống tiêu thụ nhiều token không đồng nghĩa với việc nó tạo ra giá trị lớn hơn, bởi bản thân token không thể phán ánh hiệu quả hay lợi nhuận mà hệ thống tạo ra.
Đồng thời, CEO Robin Li cũng dự đoán, trong tương lai, số lượng agent hoạt động mỗi ngày trên toàn cầu có thể vượt mốc 10 tỷ. Trong vòng 12 – 24 tháng tới, DAA cũng có thể trở thành chủ đề nóng của ngành, rỗi dần trở thành một dạng đồng thuận mới.
Quan điểm này phần nào đi ngược với cách tiếp cận đang phổ biến trên thị trường, nơi nhiều nhà đầu tư vẫn xem token là chỉ báo tăng trưởng quan trọng.
Thực tế, lịch sử phát triển AI cho thấy những quan điểm của Robin Li thường đi ngược lại với số đông tại thời điểm đưa ra. Khi toàn ngành chạy đua thông số, ông chọn ứng dụng.
Khi mọi người đặt cược vào chatbot, ông chọn Agent. Khi giá trị tập trung vào phần cứng (chip), ông dự báo cấu trúc “kim tự tháp ngược” nơi ứng dụng tạo ra giá trị lớn nhất.
Dẫu vậy, giới quan sát cũng cho rằng còn quá sớm để khẳng định liệu dự đoán “mọi người đều có thể là nhà phát triển” có đủ sức làm thay đổi cấu trúc ngành phần mềm hay không.
Những thách thức về độ ổn định của sản phẩm, khả năng mở rộng quy mô, bảo mật dữ liệu và quyền sở hữu trí tuệ vẫn là rào cản lớn đối với làn sóng phát triển ứng dụng bằng AI.
Tuy nhiên, những gì đang diễn ra cho thấy AI đang từng bước làm thay đổi cách con người tiếp cận công nghệ. Và nếu xu hướng này tiếp tục được củng cố trong những năm tới, tuyên bố từng bị xem là quá lạc quan của CEO Robin Li có thể trở thành một trong những dấu mốc đáng chú ý của giai đoạn AI ứng dụng.
*Theo EEO
