Nga đang đẩy mạnh vị thế dẫn đầu ở Bắc Cực thông qua dự án đóng tàu phá băng hạt nhân Lider (Project 10510, còn gọi là Rossiya) – được đánh giá là con tàu phá băng "mạnh nhất" từng được chế tạo.
Hiện con tàu đang được chế tạo tại xưởng đóng tàu Zvezda ở vùng Viễn Đông và dự kiến hoàn thành vào năm 2030.
Trong buổi gặp gỡ sinh viên tại Viện Vật lý và Công nghệ Moscow cuối tháng trước, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã nhấn mạnh sức mạnh vượt trội của dự án này.
"Chúng ta đang đóng những con tàu phá băng chưa từng có trên thế giới. Chúng ta có 34 tàu phá băng diesel, 8 tàu hạt nhân đang hoạt động, và nhiều tàu khác đang được chế tạo. Một tàu phá băng hạt nhân mới với công suất 150 MW đang được xây dựng tại xưởng Zvezda ở Viễn Đông – tàu Lider", ông Putin nói.
"Trên thế giới chưa từng có con tàu nào như vậy. Việc xây dựng đang diễn ra suôn sẻ, đúng tiến độ. Tôi tin tưởng rằng chúng ta sẽ nhận được tàu phá băng này vào năm 2030", nhà lãnh đạo Nga tuyên bố.
Tàu phá băng chạy bằng năng lượng hạt nhân Lider có thể dẫn đường cho các tàu khác trong lớp băng dày 2 mét với tốc độ 11 hải lý/giờ, nhờ đó đảm bảo hoạt động hiệu quả của Tuyến đường biển phía Bắc (NSR). Ảnh: Naval News
Tàu phá băng Lider được thiết kế để trở thành lớp tàu phá băng mạnh nhất từng được đưa vào sử dụng, nhằm giữ cho Tuyến đường biển phía Bắc (NSR) luôn thông suốt và hộ tống giao thông thương mại, bao gồm cả việc vận chuyển các sản phẩm hydrocarbon ra khỏi Bắc Cực đến châu Á - Thái Bình Dương.
Đồng thời, con tàu còn đảm bảo khả năng hậu cần quân sự, vận chuyển nhiên liệu, đạn dược, vật liệu xây dựng và thiết bị nặng đến các căn cứ xa xôi ở Bắc Cực – khu vực có bờ biển dài nhất thế giới thuộc chủ quyền Nga.
Con tàu có động cơ đẩy điện-turbine hạt nhân với công suất 120 MW tại trục, được dẫn động bởi 2 lò phản ứng RITM-400.
Dữ liệu công khai mô tả con tàu có chiều dài khoảng 209 mét, chiều rộng gần 47,7 mét và trọng lượng choán nước gần 70.000 tấn, những kích thước này rất quan trọng vì chiều rộng kênh và khối lượng thân tàu ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng hộ tống các tàu trọng tải lớn.
Hiệu suất được công bố của nó bao gồm khả năng xuyên qua lớp băng dày tới 4,3 mét và dọn sạch kênh rộng tới 50 mét, với khả năng hoạt động liên tục tính bằng tháng chứ không phải tuần, một đặc tính làm thay đổi cơ bản kế hoạch hoạt động ở vùng cực Bắc quanh năm băng giá.
Ông Putin đã liên kết rõ ràng dự án đóng tàu phá băng hạt nhân Lider với vị thế của Nga là cường quốc hàng đầu ở Bắc Cực, viện dẫn hạm đội gồm 34 tàu phá băng chạy bằng động cơ diesel và 8 tàu phá băng chạy bằng năng lượng hạt nhân, cùng với các tàu hạt nhân khác đang được đóng.
Cho dù những con số đó được xem là dân sự hay công nghiệp nhà nước, hiệu quả của chúng đều mang tính chiến lược: Sự hiện diện thường trực trên mặt biển của Nga có thể thiết lập các điều khoản tiếp cận ở những vùng biển mà hầu hết các đối thủ cạnh tranh đều khó hoạt động trong phần lớn thời gian trong năm.
Minh Đức (Theo Xinhua, Army Recognition)
