Anh H.M.C (45 tuổi, Hà Nội) có thể trạng cao lớn, nặng gần 100kg. Do hiếm khi mắc bệnh, anh luôn cho rằng bản thân khỏe mạnh và chưa từng đi khám sức khỏe định kỳ.
Tuy nhiên, nhiều năm qua, anh duy trì lối sống không lành mạnh với việc uống rượu bia thường xuyên. Mỗi ngày, lượng rượu tiêu thụ dao động từ 500ml đến 1 lít, kèm theo thói quen hút thuốc lào.
Biến cố xảy ra vào một đêm muộn sau cuộc nhậu. Anh C bất ngờ ngã quỵ. May mắn, người đứng cạnh đã kịp đỡ nên đầu không va đập xuống nền cứng. Dù vậy, tình trạng của anh nhanh chóng trở nên nghiêm trọng khi mất dần ý thức, đại tiểu tiện không tự chủ. Gia đình lập tức đưa anh tới Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cấp cứu.
Tại bệnh viện, người bệnh nhập viện trong tình trạng hôn mê sâu, hơi thở nồng nặc mùi cồn. Các chỉ số sinh tồn cho thấy tình trạng nguy kịch với mạch nhanh 120 lần/phút, huyết áp tăng vọt lên 200/100 mmHg.
Các bác sĩ ngay lập tức đặt ống nội khí quản hỗ trợ hô hấp và tiến hành chụp cắt lớp vi tính sọ não. Kết quả cho thấy người bệnh bị xuất huyết não bán cầu phải kèm tràn máu não thất – một thể đột quỵ xuất huyết nặng có nguy cơ tử vong rất cao.
Bác sĩ phẫu thuật cho bệnh nhân.
Ngay trong đêm, cuộc hội chẩn khẩn cấp giữa các chuyên khoa được triển khai. Người bệnh được chỉ định phẫu thuật cấp cứu nhằm dẫn lưu khối máu tụ, giải phóng áp lực nội sọ càng sớm càng tốt.
Ca phẫu thuật nội soi kéo dài hơn 3 giờ đồng hồ. Các bác sĩ đã lấy bỏ khối máu tụ trong não và não thất, giảm chèn ép lên nhu mô não, đồng thời bảo tồn tối đa các cấu trúc thần kinh quan trọng.
Nhờ được cấp cứu và phẫu thuật trong "giờ vàng", sau 5 ngày điều trị, anh C. đã tỉnh táo trở lại. Các chức năng vận động, ngôn ngữ và nhận thức đang hồi phục tích cực.
Tuy nhiên, theo các bác sĩ, không phải bệnh nhân xuất huyết não nào cũng may mắn như vậy.
BSCKII Nguyễn Quang Thành , chuyên gia phẫu thuật thần kinh sọ não (Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương) cho biết xuất huyết não là một dạng tai biến mạch máu não xảy ra khi mạch máu trong não bị vỡ, thường liên quan đến tăng huyết áp kéo dài. Khối máu tụ hình thành sẽ chèn ép nhu mô não, gây tổn thương thần kinh nghiêm trọng.
"Nếu không được cấp cứu kịp thời, người bệnh có thể tử vong nhanh chóng hoặc phải đối mặt với các di chứng nặng nề như liệt nửa người, mất khả năng giao tiếp, phụ thuộc hoàn toàn vào người chăm sóc", bác sĩ Thành nói.
Theo chuyên gia, trường hợp của anh C là minh chứng điển hình cho tác hại của lối sống thiếu khoa học. Việc tiêu thụ lượng lớn rượu bia trong thời gian dài kết hợp với hút thuốc lào khiến thành mạch máu bị tổn thương, xơ vữa và giảm độ đàn hồi.
Ở những người thừa cân, béo phì hoặc có rối loạn chuyển hóa, một cuộc nhậu kéo dài có thể khiến huyết áp tăng đột biến. Khi áp lực dòng máu vượt quá khả năng chịu đựng của thành mạch đã suy yếu, nguy cơ vỡ mạch máu não và xuất huyết não sẽ tăng cao.
Đáng chú ý, việc không khám sức khỏe định kỳ khiến nhiều người không biết mình đang mắc tăng huyết áp hoặc có các bất thường mạch máu tiềm ẩn. Bệnh chỉ được phát hiện khi đã xảy ra biến chứng nguy hiểm như đột quỵ hoặc xuất huyết não.
"Trường hợp của anh C. là lời cảnh báo về tác hại của rượu bia, thuốc lào, béo phì và tăng huyết áp không được kiểm soát. Nhiều người mắc tăng huyết áp trong nhiều năm mà không hề hay biết vì không có thói quen khám sức khỏe định kỳ. Đến khi phát hiện thì đã xảy ra biến chứng nghiêm trọng", BSCKII Nguyễn Quang Thành nhấn mạnh.
Các chuyên gia cũng cảnh báo đột quỵ và xuất huyết não hiện không còn là căn bệnh chỉ gặp ở người cao tuổi mà đang có xu hướng trẻ hóa. Để giảm nguy cơ mắc bệnh, mỗi người cần duy trì lối sống lành mạnh, hạn chế rượu bia, từ bỏ thuốc lá và thuốc lào, đồng thời kiểm tra sức khỏe định kỳ để theo dõi huyết áp, đường huyết và mỡ máu.
Khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường như đau đầu dữ dội, méo miệng, nói khó, chóng mặt, yếu liệt tay chân hoặc rối loạn ý thức, người bệnh cần được đưa tới cơ sở y tế càng sớm càng tốt để không bỏ lỡ "giờ vàng" điều trị, tăng cơ hội cứu sống và giảm thiểu di chứng.
