Thận là một trong những cơ quan quan trọng bậc nhất của cơ thể, đảm nhiệm vai trò lọc chất thải và lượng dịch dư thừa ra khỏi máu, từ đó giúp duy trì sự ổn định cho toàn bộ hoạt động sống. Tuy nhiên, có những thực phẩm quen thuộc hằng ngày lại có thể âm thầm làm tổn thương thận nếu tiêu thụ quá mức trong thời gian dài.
Tùy thuộc vào chức năng, thể trạng và mức độ suy giảm của thận mà điều chỉnh chế độ ăn uống cho phù hợp. Tuy nhiên cũng có một số lời khuyên chung về dinh dưỡng cũng như lối sống cho những người mắc chứng thận hư. Dưới đây là một số nhóm thực phẩm và đồ uống điển hình có thể ảnh hưởng không tốt tới chức năng thận nếu tiêu thụ quá nhiều
Thực phẩm chế biến sẵn: Các loại thực phẩm chế biến sẵn như thịt nguội, đồ ăn vặt đóng gói hay súp đóng hộp thường chứa nhiều natri và phụ gia phốt pho. Đây là những thành phần có thể khiến thận phải làm việc nhiều hơn.
Ảnh minh họa.
Việc nạp quá nhiều natri trong thời gian dài còn có thể làm tăng huyết áp, từ đó góp phần gây tổn thương thận theo thời gian. Chính vì vậy, nhóm thực phẩm tiện lợi nhưng đậm vị này là thứ cần được kiểm soát nếu muốn bảo vệ chức năng lọc của thận.
Đồ uống có đường: Những loại đồ uống ngọt như nước ép đóng chai, nước có gas hay nước tăng lực là lựa chọn rất phổ biến, đặc biệt vào mùa nóng. Tuy nhiên, chúng lại chứa nhiều fructose và axit photphoric. Đây là hai thành phần có thể làm tăng nguy cơ sỏi thận và ảnh hưởng tới chức năng thận nếu dùng quá nhiều.
Điều đáng nói đây đều là những loại đồ uống dễ uống, dễ dùng thường xuyên nên nguy cơ tích lũy theo thời gian càng đáng lưu ý hơn.
Thịt đỏ: Thịt đỏ như thịt bò, thịt cừu hay thịt lợn là nguồn cung cấp đạm quen thuộc trong bữa ăn. Tuy vậy, nếu ăn với lượng lớn, nhóm thực phẩm này có thể làm tăng gánh nặng cho thận do chứa nhiều protein và chất béo.
Ảnh minh họa.
Thực tế cho thấy, nếu nạp quá nhiều protein sẽ gây ra những vấn đề về thận, hoặc có thể làm bệnh thận trở nên trầm trọng hơn. Vì việc chuyển hóa protein sẽ hạn chế quá trình bài tiết chất cặn bã, nên điều này gây tác động không nhỏ đối với thận. Quá trình trao đổi protein từ thịt động vật còn để lại lượng axit đáng kể trong cơ thể. Vậy nên chỉ ăn vừa đủ lượng protein có nguồn gốc từ động, thực vật. Để có chế độ dinh dưỡng phù hợp, chúng ta nên tham khảo lời khuyên của các chuyên gia dinh dưỡng.
Thực phẩm nhiều muối: Bên cạnh thực phẩm chế biến sẵn, những món vốn có hàm lượng muối cao như dưa chua, ô liu hay các loại hạt rang muối cũng cần được chú ý. Ngoài ra, các món ăn được nêm quá nhiều muối trong quá trình nấu nướng hoặc chế biến cũng có thể gây tác động tương tự.
Ảnh minh họa.
Tiêu thụ quá nhiều natri không chỉ liên quan đến tăng huyết áp mà còn có thể âm thầm làm tổn thương thận theo thời gian.
Thực phẩm nhiều caffeine: Cafein có trong các sản phẩm như café, trà, soda và các loại thực phẩm khác cũng gây tác động đến thận. Là chất kích thích nên cafein có thể làm quá trình lưu thông máu diễn ra nhanh hơn, tăng huyết áp và làm suy giảm chức năng của thận.
Nghiên cứu đều chứng minh, uống cafein suốt thời gian dài khiến chứng suy thận ngày càng trầm trọng hơn, cũng như gia tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường. Sử dụng cafein, đặc biệt khi đói cũng là tác nhân gây ra bệnh sỏi thận. Vì vậy, việc sử dụng quá thường xuyên hoặc với lượng lớn cũng là điều nên cân nhắc.
Các loại đồ uống chứa cồn: Đối với việc uống rượu, nếu bạn uống ít thì cũng không có vấn đề gì đáng lo. Tuy nhiên, nếu bạn uống quá nhiều rượu hay những đồ uống chứa cồn sẽ làm bệnh thận nặng hơn.
Theo giới chuyên môn, nồng độ cồn trong cơ thể cao ảnh hưởng lớn đến chức năng của thận, và làm giảm khả năng lọc chất thải ra khỏi máu. Thêm vào đó, rượu làm cơ thể bị mất nước, ảnh hưởng đến chức năng của tế bào, các cơ quan trong cơ thể trong đó có thận.
Ảnh minh họa.
Rượu gây hại cho thận, một nghiên cứu năm 2009 cho biết: Uống rượu, đặc biệt là các loại rượu nặng là nguyên nhân làm gia tăng albuminuria niệu, dấu hiệu quả bệnh thận. Còn trong một nghiên cứu năm 2015 lại cho thấy: Những người nghiện rượu có thể bị rối loạn chức năng thận.
Lượng cồn trong cơ thể quá cao có ảnh hưởng xấu đối với thận cũng như suy giảm chức năng duy trì đủ nước, chất điện phân cho cơ thể. Điều này gây ra một loạt những vấn đề bệnh lý liên quan đến thận.
Việc uống rượu kéo dài có thể khiến cơ thể rơi vào tình trạng mất nước và làm rối loạn cân bằng điện giải, qua đó tạo thêm áp lực cho thận. Không chỉ vậy, rượu còn ảnh hưởng tới quá trình điều hòa huyết áp, yếu tố có liên quan chặt chẽ tới sức khỏe của thận. Vì thế, đây cũng là nhóm đồ uống cần được hạn chế nếu muốn bảo vệ hai quả thận về lâu dài.
Các sản phẩm chứa chất ngọt nhân tạo: Các loại sản phẩm là đồ ngọt nhân tạo như đường tinh luyện thường không tốt cho sức khỏe. Đồng thời, đồ ngọt nhân tạo cũng có ảnh hưởng tiêu cực đối với thận.
Nhiều nghiên cứu đã chỉ rõ, những người uống các loại đồ uống có chứa chất ngọt nhân tạo dễ làm suy giảm chức năng của thận. Nếu nữ giới sử dụng đồ ngọt có đường nhân tạo như soda nhiều hơn 2 lần/ngày thì nguy cơ suy thận tăng lên gấp đôi. Cũng theo nhiều nghiên cứu thì lượng đường trong khẩu phần ăn hàng ngày cộng với lượng chất ngọt nhân tạo là nguyên nhân gây ra bệnh thận mãn tính.
Ảnh minh họa.
Để hạn chế sử dụng những sản phẩm chứa đồ ngọt nhân tạo, bạn nên dùng thêm stevia giúp cho đồ ăn, thức uống ngọt hơn mà vẫn tốt cho chức năng của thận.
Thực phẩm giàu kali: Kali là khoáng chất cần thiết cho hoạt động của thần kinh và cơ bắp. Tuy nhiên, với những người đã bị suy giảm chức năng thận, việc nạp quá nhiều kali có thể trở thành vấn đề.
Những thực phẩm giàu kali như chuối, cam hay khoai tây trong trường hợp này cần được kiểm soát ở mức phù hợp. Điều đó không có nghĩa đây là thực phẩm xấu, mà là cần dùng có chừng mực khi chức năng thận đã bị ảnh hưởng.
Sản phẩm từ sữa: Các sản phẩm từ sữa tương tự như protein có nguồn gốc từ thịt động vật, làm gia tăng sự bài tiết canxi trong nước tiểu, dẫn đến nguy cơ mắc bệnh sỏi thận càng cao.
Các loại sản phẩm được chế biến từ sữa cung cấp lượng lớn protein cho cơ thể. Nhưng đối với những người mắc bệnh thận thì việc cân bằng lượng protein từ các sản phẩm có nguồn gốc từ động vật, từ sữa là vô cùng cần thiết. Suy thận sẽ tạo ra nhiều chất đào thải protein có thể tăng tới mức độ gây bất lợi cho cơ thể.
Hút thuốc: Chúng ta biết rằng hút thuốc ảnh hưởng xấu đến phổi, hệ tim mạch. Không những vậy, hút thuốc còn ảnh hưởng đến thận. Nguyên nhân là do trong khói thuốc có chứa nhiều chất độc hại.
Ngoài ra, các bệnh có ảnh hưởng đến thận như tiểu đường, huyết áp cao ngày càng trở nên trầm trọng hơn nếu hút thuốc. Tóm lại là hút thuốc không tốt cho các cơ quan trong cơ thể người. Vì vậy, những ai hút thuốc thì nhanh chóng bỏ thuốc. Nên nhờ gia đình, bạn bè, hay các chuyên gia giúp đỡ, tư vấn.
Hương Giang (theo vtcnews, suckhoedoisong)
